Een aantal ergonomen vertellen uit eigen ervaring:

• Jan-Willem Streefkerk
• Niels de Groot
• Colete Weeda

Jan-Willem Streefkerk

Ik wist niet wat ik wilde studeren, daarom koos ik psychologie omdat ik door mijn ouders geinteresseerd was hierin. Maar eigenlijk wilde ik toch ook iets met techniek. Zonder het te weten had ik toch de juiste studie gekozen, want het bleek dat er  aan de universiteit van Maastricht een studierichting cognitieve ergonomie bestond die precies die combinatie tussen mens en techniek bestudeert die ik zocht. Na mijn studie ben ik docent geworden bij de opleiding Human Technology,  een studie ergonomie aan de hogeschool van Den Haag. Momenteel werk ik bij TNO Defensie en Veiligheid in Soesterberg. TNO is een instituut waar veel ergonomen rondlopen en waar veel onderzoek gedaan wordt op de raaklijn tussen mens en techniek. Mijn onderzoek richt zich op het ontwerpen van een nieuw draagbaar communicatiemiddel voor de politie. Politieagenten op straat hebben behoefte aan de juiste informatie op het juiste moment. Het is bijvoorbeeld handig als ze meteen nummerborden op het apparaat kunnen checken, maar je kan je ook voorstellen dat het voor een inval handig zou zijn als politie agenten van elkaar weten waar collega's zich bevinden.  Door onderzoek probeer ik te achterhalen wat voor  informatie handig en nodig is. Maar alles past natuurlijk niet op zo een klein schermpje, dus dat betekent dat mensen moeten navigeren door de informatie. En dat mag allemaal niet te lang duren, dus moet ik de informatie zo ordenen dat ze het snel vinden. Hier komt mijn kennis uit de psychologie bij kijken.

Niels de Groot

Toen ik in de laatste klas van het VWO een studierichting moest uitkiezen, zocht ik iets met 'techniek' en 'mens'. Die idealecombinatie kon ik niet vinden, dus het werd werktuigbouwkunde aan de TU Twente. Gelukkig ontdekte ik dat het daar mogelijk was om een deel van je tijd WWTS (Wijsbegeerte van Wetenschap Technologie en Samenleving) te studeren en dat zowel werktuigbouwkunde als WWTS een afstudeerrichting als ergonomisch ontwerper hadden. De keus was toen snel gemaakt. Na mijn studie ben ik gaan werken bij ErgoS Engineering & Ergonomics. Dat is een ingenieurs-bureau dat gespecialiseerd is in technisch georienteerde ergonomische vraagstukken. Een schoolvoorbeeld van een ErgoS-project is het ontwerpen van een controlekamer voor een procesfabriek. Tegenwoordig worden dit soort installaties bediend vanuit een centraal punt, met behulp van een heleboel beeldschermen. We zien dan ook een verschuiving in ons werk: van het inrichten van de ruimte zelf naar het ontwerpen van de informatie op de beeldschermen. Tegenwoordig bestaat mijn werk uit het leveren van adviezen. Ik word ingezet als ergonomisch specialist op verschillende projecten tegelijk. Momenteel ontwerp bijvoorbeeld een informatie-presentatie-concept voor de afstandsbediening van 7 elektriciteitscentrales en ben ik bezig met een regelkamer voor een olieraffinaderij. Verder help ik een grote bloemenveiling bij het ontwerpen van veilingklokken die met grote beamers op de wand worden gepresenteerd.Dit lijkt wel iets heel anders, maar in essentie is een veilingzaal toch ook gewoon een controlekamer, alleen dan in een 400-persoonsuitvoering.

Colete Weeda

Al heel lang wist ik dat ik een technische studie wilde gaan volgen in Delft. En liefst ook een praktische studie. Ik hoorde een vriendin over Industrieel Ontwerpen praten. Industrieel ontwerpers houden zich bezig met het bedenken, maken en verbeteren van producten. Producten die je thuis, op straat of op het werk tegenkomt en gebruikt. Producten die slim en handig zijn en technisch goed in elkaar steken.

De opleiding is erg breed. Er is aandacht voor techniek en voor marketing, maar ook volg je vakken op het gebied vormgeving en ... ergonomie. Dit laatste vak sprak mij erg aan, omdat het vanuit een technische analyse van de mens (maten, capaciteiten) een product probeert te optimaliseren. Ergonomie is voor mij de wetenschap die zorgdraagt voor veilig en goed te hanteren producten, die je graag gebruikt. Met enkele keuzevakken op het gebied van de psychologie heb ik mijn kennis van de mens nog extra aangevuld.

Door de vele ontwerpopdrachten die je tijdens de studie Industrieel Ontwerpen uitvoert, is de overstap naar het werk als ontwerper en adviseur niet groot. De ergonomische afdeling binnen de Nederlandse Spoorwegen, inmiddels het zelfstandige ontwerp- en adviesbureau Intergo, bood mij daarbij net zoveel afwisseling als de studie. Inmiddels adviseer ik al weer vele jaren over verbeteringen op de werkplek, ontwerp ik informatiemiddelen voor reizigers en voor treinpersoneel en denk ik na over de veiligheid op het spoor in relatie tot de mogelijkheden en beperkingen van de mens.